dc.contributor.advisor |
Şipal, Yusuf Ziya |
|
dc.contributor.author |
Erhan, Volkan |
|
dc.date.accessioned |
2021-11-26T07:56:03Z |
|
dc.date.available |
2021-11-26T07:56:03Z |
|
dc.date.issued |
2021-11-04 |
|
dc.date.submitted |
2021-09-01 |
|
dc.identifier.citation |
Erhan, V. (2021) Türkiye’de vadeli işlemler piyasasının gelişimi: dünyadaki gelişmiş ve gelişmekte olan bazı ülke piyasaları ile mukayeseli bir yaklaşım (yaynlanmamış yüksek lisans tezi) Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Aydın |
tr_TR |
dc.identifier.uri |
http://hdl.handle.net/11607/4511 |
|
dc.description.abstract |
Özellikle son yıllarda finansal piyasaların küreselleşmesi hacmin muazzam
büyümesine ve finansal işlemlerin çeşitlendirilmesine yol açmıştır. Finansal türevler bu
büyümenin temel unsurları olarak ön plana çıkmaktadır. Türkiye’de 1980’lerden sonra
uygulanan dışa açık ekonomi politikaları yeni finansal araçların ortaya çıkmasına sebep
olmuştur. Daha sonra 2005 yılında vadeli işlem ve opsiyon borsası kurularak bu tarihlerden
sonra türev araçlar konusunda işlem hacimlerinin giderek arttığı görülmektedir.
Bu çalışmada ekonomik gelişmişlik seviyesi ile finansal sistemin genel durumunu
bazı makroekonomik göstergeleri kullanarak, türev araçlar olan vadeli işlem ve opsiyon
piyasaları üzerinde etkisi olup olmadığı incelenmiştir. Bu kapsamda gelişmiş ülke olan
Almanya, gelişmiş ülke tanımına çok yakın Güney Kore ve gelişmekte olan Türkiye’nin
işlem hacimleri gözü önüne alınmıştır. Araştırmanın sonucunda, bazı makroekonomik
değişkenlerin vadeli işlem ve opsiyon piyasalarını güçlü bir şekilde etkilediği görülmüştür. |
tr_TR |
dc.description.abstract |
Globalization of financial markets led to the enormous growth of Globalization of
financial markets, especially in recent years, has led to a tremendous growth in volume and
diversification of financial transactions. Financial derivatives stand out as the main elements
of this growth. The open economy policies implemented after the 1980s in Turkey led to the
emergence of new financial instruments. Afterwards, a futures and options exchange was
established in 2005, and after these dates, it is seen that the transaction volumes of
derivative instruments gradually increased.
In this study, the level of economic development and the general state of the
financial system are examined by using some macroeconomic indicators, and whether they
have an effect on derivative instruments futures and options markets. In this context, the
transaction volumes of Germany, which is a developed country, South Korea, which is very
close to the definition of a developed country, and Turkey, which is developing, are taken
into account. As a result of the research, it was seen that some macroeconomic variables
strongly affect the futures and options markets. |
tr_TR |
dc.description.tableofcontents |
İÇİNDEKİLER
KABUL VE ONAY SAYFASI..............................................................................................iii
BİLİMSEL ETİK BİLDİRİM SAYFASI...............................................................................iv
ÖZET....................................................................................................................................... v
ABSTRACT ...........................................................................................................................vi
ÖNSÖZ..................................................................................................................................vii
ŞEKİLLER DİZİNİ................................................................................................................xi
TABLOLAR DİZİNİ.............................................................................................................xii
GRAFİKLER DİZİNİ ..........................................................................................................xiv
KISALTMALAR DİZİNİ ..................................................................................................... xv
GİRİŞ....................................................................................................................................... 1
1. BÖLÜM.............................................................................................................................. 3
1. FİNANSAL PİYASALAR.................................................................................................. 3
1.1. Finansal Piyasaların Tanımı......................................................................................... 3
1.2. Finansal Piyasaların Fonksiyonları.............................................................................. 4
1.3. Finansal Piyasaların Sınıflandırılması ......................................................................... 5
1.3.1. Para ve Sermaye Piyasaları................................................................................ 5
1.3.2. Organize ve Tezgahüstü Piyasalar..................................................................... 8
1.3.3. Birincil Piyasa ve İkincil Piyasa ........................................................................ 8
1.3.4. Spot ve Türev Piyasalar..................................................................................... 9
2. BÖLÜM............................................................................................................................ 11
2. TÜREV PİYASALARININ TARİHÇESİ VE GELİŞİM SÜRECİ ................................. 11
2.1. Dünya’da Türev Piyasaların Ortaya Çıkışı................................................................ 11
2.2. Türkiye’de Türev Piyasaların Ortaya Çıkışı.............................................................. 13
2.3. Finansal Türev Piyasalarına Genel Bakış.................................................................. 14
2.4. Türev Piyasaların Kullanım Amaçları ....................................................................... 16
2.4.1. Riskten Korunma (Hedging)............................................................................ 18
ix
2.4.2. Spekülatif İşlemler........................................................................................... 19
2.4.3. Arbitraj............................................................................................................. 19
2.5. Başlıca Türev Ürünler................................................................................................ 20
2.5.1. Forward Sözleşmeleri (Alivre Sözleşmeleri)................................................... 20
2.5.1.1. Forward’ın avantaj ve dezavantajları .................................................. 22
2.5.1.2. Forward sözleşme türleri..................................................................... 23
2.5.1.3. Forward döviz sözleşmeleri ................................................................ 23
2.5.1.4. Forward faiz sözleşmeleri ................................................................... 24
2.5.2. Futures Sözleşmeleri (Vadeli İşlem Sözleşmeleri).......................................... 24
2.5.2.1. Futures sözleşme türleri ...................................................................... 25
2.5.2.2. Futures döviz sözleşmeleri.................................................................. 25
2.5.2.3. Futures faiz sözleşmeleri..................................................................... 26
2.5.2.4. Endeks futures sözleşmeleri................................................................ 27
2.5.2.5. Futures ve forward sözleşmelerinin karşılaştırılması.......................... 27
2.5.3. Opsiyon Sözleşmeleri ...................................................................................... 30
2.5.3.1. Opsiyon sözleşmelerinin özellikleri.................................................... 31
2.5.3.2. Opsiyon türleri ve opsiyon tipleri........................................................ 32
2.5.3.3. Opsiyon sözleşmelerinin avantajları ve dezavantajları ....................... 34
2.5.4. Swap (Takas) Sözleşmeleri.............................................................................. 35
2.5.4.1. Swap sözleşmelerinin özellikleri ve Swap türleri ............................... 35
2.5.4.2. Para Swapı........................................................................................... 36
2.5.4.3. Faiz Swapı........................................................................................... 37
2.5.4.4. Swap işlemlerinin avantajları ve dezavantajları.................................. 38
3. BÖLÜM............................................................................................................................ 39
3. DÜNYA BORSALARININ TÜREV ÜRÜN DAĞILIMLARI VE HACİMLERİ.......... 39
3.1. 2011-2020 Yılları Arasında Dünya Borsalarında Dayanak Varlık Bazında Vadeli
İşlem ve Opsiyon Sözleşmeleri İşlem Miktarları ve Hacimleri .............................. 39
4. BÖLÜM............................................................................................................................ 66
x
4. ALMANYA, GÜNEY KORE VE TÜRKİYE’NİN ORTAK MAKROEKONOMİK
DEĞİŞKENLERE GÖRE TÜREV ÜRÜN KULLANIMLARININ
KARŞILAŞTIRILMASI.............................................................................................. 66
4.1. Literatür Taraması...................................................................................................... 67
4.2. Almanya, Güney Kore ve Türkiye’nin Bazı Makroekonomik Göstergeleri-Vadeli
İşlem ve Opsiyon Sözleşmelerinin Hacimleri......................................................... 69
4.2.1. Almanya........................................................................................................... 69
4.2.2. Güney Kore...................................................................................................... 71
4.2.3. Türkiye............................................................................................................. 73
5. TARTIŞMA VE SONUÇ ................................................................................................ 76
6. KAYNAKLAR................................................................................................................. 77
ÖZGEÇMİŞ ......................................................................................................................... 82 |
tr_TR |
dc.language.iso |
tur |
tr_TR |
dc.publisher |
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü |
tr_TR |
dc.rights |
info:eu-repo/semantics/openAccess |
tr_TR |
dc.subject |
Türev Araçlar, Makroekonomik Gösterge, Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası |
tr_TR |
dc.subject |
Derivative Instruments, Macroeconomic Indicator, Futures and Options Market |
tr_TR |
dc.title |
Türkiye’de vadeli işlemler piyasasının gelişimi: dünyadaki gelişmiş ve gelişmekte olan bazı ülke piyasaları ile mukayeseli bir yaklaşım |
tr_TR |
dc.title.alternative |
Development of futures market in Turkey: a comparative approach with some developed and developing countries markets |
tr_TR |
dc.type |
masterThesis |
tr_TR |
dc.contributor.department |
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Ana Bilim Dalı |
tr_TR |